18 May, 2006 at 17:33 CEST  czwartek, 18 maja 2006

Na to pytanie odpowiada Ojciec dr Franciszek Szajer, OFM w pracy doktorskiej obronionej na Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie, napisanej pod kierunkiem ks. prof. PAT dra hab. Jana Janickiego: Życie religijne i społeczne Kościoła katolickiego Norwegii w latach 1945–2003

  Niewiele jest takich książek, które stają się przewodnikiem po świecie nieznanym, a czasem nawet nieprzeczuwalnym w jego bogactwie i zaskakujących dziejach. Katolicyzm w Norwegii od XVI wieku żyje i rozwija się w cieniu Reformacji, bowiem nowe prądy w szczególny sposób zawładnęły Skandynawią i dość skutecznie wyparły go z niej na długie lata. To zaskakujące, że religia, która w średniowieczu dała zrąb norweskiej państwowości, została zepchnięta w czasach reformacji do wyznaniowego podziemia, ale po latach ­– co skrupulatnie śledzi w swych badaniach, a potem prezentuje w swej pracy o. Szajer – znowu zaczęła się odradzać.

Historia chrześcijaństwa w Norwegii to tak naprawdę kilka etapów istnienia i działalności Kościoła: wprowadzenie i utrwalanie chrześcijaństwa w czasach panowania na Półwyspie Norweskim Wikingów, potem czasy reformacji, a więc ogólnonarodowe przejście od katolicyzmu do kościoła zreformowanego i wiek XIX, w którym wzmaga się wola powrotu do rytów przedreformacyjnych i odrodzenia Kościoła katolickiego w Norwegii. Tło wydarzeń historycznych jest punktem wyjścia do wszechstronnie prowadzonych badań nad życiem religijnym i rozwojem norweskiego Kościoła katolickiego w drugiej połowie XIX wieku oraz jego działalność w wieku XX.

 Ważnym aspektem, któremu o. Szajer poświęca osobny rozdział są ludzie Kościoła w Norwegii. A prezentuje ich wkład w rozwój życia duchowego wspólnot, sięgając do źródeł – od średniowiecznych świętych i męczenników, zapominanych w czasie luterańskiego odrzucenia kultu świętych w Kościele, po ukazanie odnawiającego wpływu, jaki historie ich życia miały na współczesne ożywienie kultu związanego z powrotem katolicyzmu na te ziemie. Warte podkreślenia jest to, że święci norwescy, często już za życia lub krótko po śmierci, byli otoczeni czcią i stawali się duchowymi przewodnikami wielu pokoleń Norwegów.

 Ciągłość temu powracaniu do źródeł zapewniała praca duszpasterska, którą niemal od podstaw musiał budować Kościół w XIX wieku, a kontynuował Kościół współczesny. Odnawiało się i utrwalało sakramentalne życie katolików a także charakterystyczne dla ostatnich lat ruchy religijno-społeczne: działalność zakonów świeckich oraz takich organizacji jak Caritas Norway, Focolari, Franciszkańska Pomoc, Centrum Katechetyczne, Norges Unge Katolikker (Norwescy Młodzi Katolicy), Norges Katolske Kvinneforbund (Katolicki Związek Norweskich Kobiet) oraz diakonii. Pełne życie Kościoła katolickiego to także życie zakonne – konsekwencja „tak” powiedzianego w powołaniu Panu i przeniesionego na całkowitą służbę Bogu i ludziom. Zakony żeńskie i męskie, które działały w Norwegii przed reformacją (a także często w ukryciu w czasie oficjalnego nieistnienia w Norwegii katolicyzmu) i których członkowie wraz z powrotem struktur Kościoła katolickiego przybyli, aby na nowo wypełniać misjonarską posługę, są istotnym filarem procesu odnowienia życia religijengo.

 Chociaż oficjalny powrót katolicyzmu do Norwegii nastąpił w połowie XIX wieku, to jeszcze przed II wojną światową określenie „katolik” określało kogoś obcego, przybysza. Dlatego bardzo silny wpływ na proces odnowy mieli przybysze, nie-Norwegowie, emigranci. Przybywając do nowego kraju, właśnie w swoim Kościele – a często był to właśnie Kościół katolicki – szukali wsparcia i łączności z utraconą z różnych powodów ojczyzną. Zaangażowanie innych grup narodowościowych w tworzenie norweskiej wspólnoty katolickiej zostało poparte odrębnymi badaniami i stanowi ciekawy przyczynek do skutków migracji w tej części Europy. O. Szajer wspomina, że po ponad 160 latach odradzania się katolicyzmu w Norwegii, społeczność katolicka nadal nie przekracza 1% ludności, a połowę tej liczby stanowią imigranci. To dlatego współczesny Kościół w Norwegii żyje w ciągłym dialogu. Wezwanie do ekumenizmu, które jako zadanie do wypełnienia zostawił nam Jan Paweł II, jest szczególnie ważne w takim kraju. Pomiędzy Kościołami katolickim i  luterańskim trwa dialog – a jego dynamika napawa optymizmem i pozwala wierzyć, że pojednanie chrześcijan rzeczywiście jest możliwe.

 Warto, podążając za myślą autora, zastanowić się także nad skutkami powrotu katolicyzmu do norweskiego życia religijnego. Jest to bowiem nie tylko wymiar „infrastrukturalny”: buduje się wprawdzie nowe kościoły i kaplice, ale przede wszystkim ma on wymiar duchowy: coraz większy jest udział wiernych w życiu sakramentalnym, powstają katolickie szkoły i rozmaite placówki opiekuńcze. Kościół działa przez ludzi, którzy idą pomagać tym najbardziej potrzebującym. W kraju o tak wysokim poziomie życia jak Norwegia częściej ta pomoc nie polega na zaspokajaniu potrzeb materialnych, ale duchowych: pokazanie zagubionym w konsumpcjonizmie właściwej drogi wewnętrznego rozwoju i danie nadziei to często najlepsza metoda na uleczenie wielu społecznych i indywidualnych bolączek. Ważnym wymiarem obecności Kościoła katolickiego w Norwegii jest więc duchowa i liturgiczna odnowa. Ofiarna praca misjonarzy z zagranicy i ich zaangażowanie w podążaniu śladami Chrystusa otwiera ludzi nie tylko na szacunek i życzliwość wobec katolików, ale prowadzi ich do ich Kościoła.

 W centrum zainteresowań o. Szajera znalazło się przede wszystkim ostatnie 50 lat szczególnie intensywnego rozwoju Kościoła katolickiego w Norwegii, a rozwój ten został zaprezentowany na tle przemian historycznych tego czasu. Obok odradzającego się kultu świętych, z kultem św. Olafa, „wiecznego króla”, ważną rolę po roku 1843 miała praca norweskich wspólnot zakonnych i rola w zmianie nieufnego nastawienia Norwegów do katolików. Rozwój i utrwalanie struktur Kościoła katolickiego (m.in. biskupstwa w Oslo całej struktury administracji kościelnej) po II wojnie światowej były skutkiem dużych ruchów migracyjnych. Dla wielu imigrantów kontakt z Kościołem był pośrednikiem i płaszczyzną adaptacji w nowym środowisku. Zresztą nie bez znaczenia jest tu fakt, że kiedy w połowie XIX wieku zmieniło się nastawienie władz państwowych do katolicyzmu, jego odradzanie się było możliwe głównie dzięki zagranicznych misjonarzy, także Polski.

 Współcześni katolicy cieszą się w Norwegii pełną swobodą religijną, co więcej istnieje wyraźna tendencja do wzajemnego otwierania się na siebie Kościołów i ich ekumenicznej współpraca na co dzień. Obie tradycje chrześcijaństwa – katolicyzm i luteranizm – w nowym duchu dialogu nie tylko rozwijają się obok siebie, ale ubogacają się poprzez podejmowanie wspólnych działań na rzecz lokalnej i światowej społeczności. Stają się żywym dowodem pojednania chrześcijan.

17:25, kultur , die Christen
Link Ojciec dr Franciszek Szajer, OFM - Norwegia

 Prowadząc badania nad życiem religijnym i społecznym Kościoła katolickiego Norwegii w latach 1945–2003 o. Szajer sam dopisuje nowe karty jego historii. O tym jak żywy i pełen radości jest duch Kościoła katolickiego w Norwegii świadczą podejmowane przez franciszkańską wspólnotę, a prowadzone właśnie przez o. Szajera, inicjatywy. Można nawet zaryzykować twierdzenie, że są one żywym przykładem też jego pracy badawczej.

Już w czasie posługi misyjnej w Norwegii powołał do życia Franciszkańską Grupę Pielgrzymkową i zorganizował kilkanaście pielgrzymek zarówno dla Polaków, jak i Norwegów, Filipińczyków oraz Wietnamczyków do sanktuariów Maryjnych rozsianych po całym świecie. Niezwykłym wspomnieniem tego czasu drogi jest album Skandynawskie Polaków Pielgrzymowanie. Dużo wcześniej, bo w 1999 roku, ukazała się jego pierwsza praca w języku norweskim Valfart til det Hellige Land med Fransiskanerne – przewodnik liturgiczny dla pielgrzymów udających się do Ziemi Świętej. Już tylko te dwa fakty świadczą o realizowaniu w codziennym posługiwaniu omówionej w naukowej charakterystyce życia religijnego Norwegów postawie Kościoła katolickiego i jego misjonarzy w tym kraju: są posłańcami, którzy mają poprowadzić zagubionych w dobrobycie materialnym i spragnionych przeżyć o wymiarze eschatologicznym ludzi do Pana, źródła Słowa żywego. Pielgrzymowanie jest pełnym wymiarem tej posługi, która przybliża Norwegów do Kościoła katolickiego. A budowanie wspólnoty pielgrzymujących do Boga ponad podziałami i granicami – przyczynia się do pełnej odnowy religijności i płynącej z niej radości bycia dzieckiem Boga.

W uznaniu zasług szerzenia polskości, tradycji i wszystkiego, co z Polską związane O. Franciszek Szajer 3 maja 1997 roku otrzymał od Stowarzyszenia Tradycji „Mazurka Dąbrowskiego” medal. O przywiązaniu do Polski świadczy także jego nieprzerwane zainteresowanie rodzinną parafią, zarówno podczas studiów w Krakowie (pod kierunkiem ks. prof. dr hab. Bolesława Przybyszewskiego w Instytucie Teologicznym Księży Misjonarzy w ramach umowy z Wydziałem Teologicznym PAT w Krakowie napisał i obronił pracę magisterską Założenia historyczne i stylistyczne Kościoła Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Wielkich Oczach - Rys historyczny 1667–1985, która w 2001 roku została opublikowana na w Wielkich Oczach-Oslo pt. Sanktuarium Cudownego Obrazu Matki Boøej Pocieszycielki Strapionych w Wielkich Oczach), jak i pracy w Norwegii (w 2002 roku napisał pracę pt. Koronacyjne Votum Cudownego Obrazu Matki Bożej Pocieszycielki Strapionych w Wielkich Oczach).

Ta pamięć o swoich, szacunek do domu, z którego pochodzi oraz oddanie posłudze, która została mu powierzona w odległym kraju jest żywym dowodem tez formułowanych w najważniejszej jak dotąd książce o. Franciszka Szajera – w rozprawie doktorskiej. To także ważny przyczynek do historii Kościoła katolickiego we współczesnej Europie. Opowieść o młodym Kościele, który w swej odnowie sięga ponad czasem zapomnienia do swych średniowiecznych korzeni, by z tym większą siłą zakorzeniać się na nowo we współczesnym świecie.

 O. dr Franciszek Szajer, OFM

Urodził się 26 września 1958 roku w Skolinie, w parafii Wielkie Oczy, w rodzinie wielodzietnej jako syn Józefa i Emilii z domu Wacnik; ojciec pochodził z Bożej Woli (obecnie nie należy do Polski). Dwoje z siedmiorga rodzeństwa wcześnie zmarło. Szkołę podstawową ukończył w 1974 roku w Wielkich Oczach, tam przyjął Pierwszą Komunię Świętą. Kiedy miał 9 lat na gruźlicę zmarł jego ojciec. Na gruźlicę leczono także jego i jego rodzeństwo. W 1974 roku rozpoczął naukę w szkole spożywczej – ponieważ sytuacja materialna rodziny była bardzo trudna, musiał jednocześnie pracować. Ukończył wydział piekarniczy Zasadniczej Szkoły Spożywczej w Jarosławiu, potem technikum wieczorowe. W tym czasie uczęszczał na katechezy u oo. Franciszkanów w Jarosławiu i to tam zafascynowała go postać i osobowość św. Franciszka z Asyżu. Wtedy też został powołany do służby zakonnej.

Nowicjat odbył w klasztorze oo. Franciszkanów Reformatów w Przemyślu. Filozofię i teologię studiował w Krakowie u Księży Misjonarzy św. Wincentego a’ Paulo podczas stanu wojennego w Polsce. Pracował wówczas w kilku grupach animacyjnych: rekreacyjnej, sportowej, bibliotekarskiej i powołaniowej. 4 października 1984 roku złożył śluby wieczyste, a święcenia diakonatu przyjął 27 kwietnia 1985 roku w Krakowie, po czym 10 maja 1986 roku otrzymał święcenia kapłańskie. Po święceniach przez rok pracował w przemyskim klasztorze przy parafii św. Antoniego, następnie został mianowany referentem ds. powołań w Krakowie. W czasie pełnienia posługi referenta ds. powołań uczestniczył w trzyletnim kursie duchowości franciszkańskiej. Po czterech latach pracy w Krakowie został posłany do klasztoru w Jarosławiu i uczył katechezy w szkole przez dwa lata. Następnie w 1993 roku został oddelegowany do posługi w Norwegii. Dziś pracuje w parafii franciszkańskiej w Oslo, w kościele św. Hallvarda.

 Działalność naukowa:

1986 rok  magisterium pod kierunkiem ks. prof. dra hab. Bolesława Przybyszewskiego Założenia historyczne i stylistyczne Kościoła Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny w Wielkich Oczach Rys historyczny 1667–1985, opublikowana w 2001 roku w Wielkich Oczach–Oslo pt. Sanktuarium Cudownego Obrazu Matki Bożej Pocieszycielki Strapionych w Wielkich Oczach.

2002 rok praca Koronacyjne Votum Cudownego Obrazu Matki Bożej Pocieszycielki Strapionych w Wielkich Oczach.

styczeń 2002             licencjat na Wydziale Teologicznym PAT w Krakowie na podstawie pracy Odnowa liturgiczna w kościele katolickim w Norwegii.

1. 2. gross machen

Jestem franciszkaninem pracujacym w Norwegii. W roku 2003 zracalem sie o opublikowanie artykulu. To spotkalo sie z pozytywnym odzewem. Obecnie jestem juz po obronie pracy doktorskie i nominacji dlatego chcialbym co nieco podzielic sie zywotnoscia i mlodoscia kociola katolickiego w Norwegii. Poraz kolejny zwracam sie z prosba o opublikowanie nieniejszego artykulu bedacego w zalaczniku i dwoch zdjec.

1. Ks. kard. Stanisław Dziwisz gratuluje o. Franciszkowi Szajerowi.

2. Ks. prof. Jan Józef Janicki, promotor wręcza dokument doktorski o. Franciszkowi Szajerowi.

3. O. Franciszek Szajer w gronie Rodziny w skarbcu na Wawelu w Krakowie.

Polecam się łaskawej pamięci i dziękuję za wszystko.

o. Franciszek Szajer

Re; Re: Proba zawlaszczenia pomocy zagranicznej dla Polonii

2003-03-29 (11:01) Kulturzentrum

Szanowna Pani,
dziekuje za wyjasnienia, ktore w niczym nie zmieniaja sprawy:
podtrzymujemy stanowczy protestest przeciwko ujawnionemu 27.03.03 na
stronie internetowej www.ngo.pl (finansowanej przez Fundacje Batorego) zamiarowi odbycia 1 kwietnia 2003 spotkania, ktorego celem jest stworzenie "formalnej" reprezentacji polskich organizacji dzialajacych poza granicami Polski, w celu odbioru pomocy finansowej z Unii Europejskiej.

Wyjasniam, ze poza granicami Polski dziala szereg polskich organizacji, m.in. takich jak Zwiazek Harcerstwa Polskiego poza granicami Kraju , Polacy okreslaja te organizacje slowem: POLONIA, lub Mniejszosc Polska ( glownie w panstwach powstalych po rozpadzie bylego
ZSRR- takich jak np. Litwa, gdzie ZHP dziala jako niezalezna organizacja).

Jezeli Unia Europejska ma srodki finansowe na pomoc dla polskich organizacji
dzialajacych poza Polska, to Polonia oraz Mniejsosc Polska. jest wlasciwym odbiorca oferowanej pomocy.

W Polsce dzialaja takze od lat organizacje posiadajace bogate doswiadczenie w niesieniu wszelorakiej pomocy,szerokie kontakty z Polakami na Litwie, Lotwie, w Estonni, Ukrainie, Bialorusi, Rosji, Kazachstanie i innych krajach..

Fundacja Batorego finansowana jest w Polsce przez Pana SOROSZA i korzysta z uprzejmosci wladz RP.
Zapowiedziane przez Pania na stronie www.ngo.pl zamierzane wystapienie przez Fundacje Batorego w roli POLONII, czy Zastepcy Mniejszosci Polskiej w roli podmiotu uprawnionego do skorzystania z pomocy finansowej Unii Europejskiej, oprocz slusznego oburzenia Wlasciwych Organizacji Polonijnych, spowoduje tez okreslone konsekwencje prawne.

Czy nadal stosuja Panstwo cenzure prewencyjna na www.ngo.pl, przeciwko ktorej protestowalem nie tylko w latach siedemdziesiatych w PRL-u ale i ostatnio w Magazynie Europejskim "sowa" dostepnym jako pdf na i www.poolonia21.de oraz w oswiadczeniu zamieszczonym na www.wirtualnapolonia.com. ?
Stosowanie przez Panstwa cenzry prewencyjne na Forum Internetowym www.ngo.pl wyklucza Panstwa z szeregu demokrytycznych partnerow w Unii Europejskiej
.
Zapowiedziane przez Panstwa w ostatniej chwili 27.3.03 spotkanie majace
doprowadzic do utworzenia jakiejs "formalnej" grupy, budzilo i budzi nasze bardzo powazne obawy, dlatego pozwolilem sobie dzisiaj odwiedzic m.in. Rechtsanwaltkammer we Frankfurcie nad Menem.

Raz jeszcze wzywam Panstwa do zaniechania wystepowania w roli Polonii, czy tez polskich organizacji dzialajacych poza granicami Kraju. Na niestosownosc podejmowanych przez panstwa dzialan powinno tez m.in wzrocic uwage MSZ RP.

Z powazaniem
Prezes Polskiego Osrodka Kultury we Frankfurcie nad Menem
Stefan Kosiewski
/Zapraszam Pania tez na strony www.wirtualnapolonia.com, gdzie moze Pani przeczytac nie tylko nasza korespondencje ale i glosy Polakow z innych stron Swiata, dotyczace naszej korespondencji./

http://www.wirtualnapolonia.com/teksty.asp?TekstID=4774

http://sowa.blogsource.com/post.mhtml?post_id=328270